Kurdi predstavljaju jednu od najmnogobrojnijih nacija koja još uvek nema sopstvenu državu. Podeljeni između Sirije, Iraka, Irana i Turske, Kurdi se nalaze praktično konstantno pod teretom nacionalne represije. Pretnja koju predstavlja kurdsko nacionalno pitanje po lokalne imperijalističke ambicije Turske, Irana (kao i suštinski kompradorskih režima Sirije i Iraka) najviše se ogleda u samoj Siriji. Ovde naizmenično Turske, islamističke i druge frakcije uništavaju ne samo kurdski, već i šire revolucionarni i demokratski pokret u samom korenu, svesni njegove opasnosti. Još od Afrina, pa preko napada u toku prethodnih godina posebnu ulogu u tome je pokazivala Turska. Uprkos tome, kurdski pokret je izveo nekoliko velikih pobeda, međutim istorije klasne i nacionalnooslobodilačke borbe pune su preokreta i u proteklom periodu kurdske snage su doživele izvestan poraz u Siriji. Uprkos tome, način i istrajnost borbe kurdskih boraca i borkinja, čak i u potpunom okruženju govori o nivou ubeđenosti, istrajnosti kao i o samom cilju koji može ljude da inspiriše do takvih poduhvata.
Šta se dogodilo
U Siriji, nakon višemesečnih nesuglasica vezanih za integraciju DAANES-a (odnosno Rožave), došlo je do eskalacije sukoba. Prvi sukobi su se javili tokom 7. januara unutar Alepa, nakon što su pregovori koji su podrazumevali povlačenje Sirijskih Demokratskih Snaga (SDF) propali. Slični sukobi već su se odvili u oktobru 2025. kada je poginulo najmanje 4, a ranjeno oko 15 boraca SDF-a. U oba slučaja, borbe su se odvijale oko naselja Šeik Maksud i Al-Ašrafije u Alepu. Ova naselja su dominantno kurdska i ostala su pod njihovom kontrolom nakon pada Asadovog režima u prethodnom periodu.
Ubrzo nakon toga sukobi su se razvili duž Eufrata. U borbe su se uključile i Sirijska Nacionalna Armija (pod indirektnom turskom kontrolom), kao i sama turska vojska koja je logistički i obaveštajno pomogla ovu ofanzivu. Prema određenim navodima, sirijski režim (u savezništvu sa drugim frakcijama) je angažovao približno 40.000 vojnika do sada, a veliki gradovi poput Tabke, Deir ez-Zor i Rake su preuzeti. Napredovanje sirijskog režima, plemenskih jedinica, plaćenika i drugih je propraćeno velikim zločinima protiv stanovništva, a posebno prema ženama, čije su jedinice (YPJ) pružile izuzetan otpor.
Alepo
Tokom 7. januara došlo je do obnove sukoba u Alepu. Teritorijalni fokus sukoba se nalazio u naseljima Šeik Maksud u Al-Ašrafije. U samom Alepu prema dostupnim podacima, na strani sirijskog režima (Sirijske Arapse Armije) borile su se i značajne snage već pomenute Sirijske Nacionalne Armije. Upravo su prethodne godine snage Sirijske Nacionalne Armije pretrpele stravične poraze u zoni Eufrata, a posebno oko Tišrin brane.
Režimske snage su vrlo brzo okružile pomenuta naselja (kao i sam grad), a zatim započele sa artiljerijskom vatrom, pešadijskim infiltracijama uz podršku oklopnih jedinica. Na ulicama Alepa su se mogli videti tenkovi, oklopni transporteri i slična vozila često u uništenom i zapaljenom stanju. U okviru snaga SDF-a, upravo su Unutrašnje Snage Bezbednosti Alepa (Asaješ) vodile najžešće borbe. Tako je tokom 9. januara uništeno više tenkova unutar samog grada, a kurdski borci su uspešno uništili i nekoliko dronova. U mnoštvu zločina koje su počinile snage sirijskog režima potrebno je istaći i namerno granatiranje bolnice u naselju Šeik Maksud. Potrebno je takođe istaći da varvarstvo režimskih i drugih boraca nad civilnim stanovništvom u Alepu (a kasnije i drugim delovima Rožave) nije puki proizvod ratne propagande. Zločini su često dokumentovani i objavljivani od strane samih “boraca”, što je sirijski režim morao naknadno da uguši i cenzuriše.
Uprkos velikom otporu, kurdske snage su doživele poraz 10. januara nakon neprestanih artiljerijskih i oklopnih napada snaga sirijskog režima. Neposredno pre sukoba, najmanje 40.000 civila se evakuisalo iz Alepa. Stvaran broj je nepoznat kako zbog samih sukoba unutar Alepa, tako i zbog sukoba u ostatku zemlje.
Nastavak sukoba
Neposredno nakon izbijanja sukoba u Alepu, režimska ofanziva se razvila duž samog Eufrata sa fokusom na nekoliko ključnih tački kao što su Tabka, Deir ez-Zor i Raka. Procene su da snage angažovane protiv Kurda iznose:
- 42.000 vojnika
- 124 tenka
- 4 turska drona Bajraktar
- 76 samoubilačkih dronova
- 94 artiljerijskih jedinica dugogo dometa
- 400+ oklopnih vozila
- 78 raketnih bacača
Sirijski režim nije uspevao da napreduje dalje od desne obale Eufrata sve do 18. januara 2026. Međutim, nakon kombinovanih napada režima sa jedne, a pobuna i dezerterstva od strane arapskih plemenskih snaga sa druge došlo je do potpunog osipanja linije fronta duž Eufrata. Faktički Tabka predstavlja prvi strateški značajan grad koji je pao pod snage režima 17. januara. Ubrzo zatim je usledio pad Rake i Deir ez-Zora. Sva tri grada poseduju značajne i strateške pozicije na Eufratu, a Raka nosi i simboličnu vrednost kao tačka čuvenog otpora protiv Islamske Države.
U zoni Deir ez-Zora posebnu ulogu u porazu su odigrala arapska plemena koja su ne samo dezertirala, već i promenila stranu u korist sirijskog režima. Nekoliko bitnih tački u toku borbe za Deir ez-Zor su faktički napadnute iz pozadine baš od ovih jedinica. U Raki kurdske jedinice su uništile nekoliko mostova preko Eufrata, ali uprkos tome režimske jedinice su uspele da zauzmu grad.
Trenutno se kurdske jedinice nalaze pod opsadom u zatvoru Al- Aktan koji čuva približno 2000 zatvorenika povezanih sa Islamskom Državom i koje sirijski režim nastoji da oslobodi. Prilikom zauzimanja grada islamistički borci unutar snaga sirijskog režima su sa posebnom agresivnošću nasrtali na simbole revolucionarne borbe, kao što su spomenici Ženskim odbrambenim jedinicama YPJ.
Na osnovu veličine sukoba, brzine napredovanja, agresivnosti i drugog može se smatrati da dati podaci predstavljaju realnu sliku angažovanih snaga. Osim toga, upravo kvantitet i nivo organizacije pokazuje da je napad na Rožavu izvršen uz planiranje i koordinaciju koja prevazilazi samostalnost sirijskog režima. Drugim rečima, turska vojna, logistička i obaveštajna pomoć, kao i američko “nemo” posmatranje samo potvrđuju svu surovost imperijalističke i kolonijalne “tajne diplomatije” i dogovora. Neposredno dokumentovanje upotrebe turskih dronova tipa “Akindži” samo potvrđuje da Turska aktivno vojno učestvuje i da kurdski nacionalnooslobodilački pokret za takve ambicije predstavlja smrtnu opasnost.